ตำแหน่งของคุณ Home ภาพยนตร์

ล่าสุริยคราสเต็มดวงไขปริศนาลึกลับ!ลมสุริยะ-ชั้นโคโรนาดวงอาทิตย์โรค ซึม เศร้า รักษา หาย ไหม

โรค ซึม เศร้า รักษา หาย ไหม

ล่าสุริยคราสเต็มดวงไขปริศนาลึกลับ!ลมสุริยะ-ชั้นโคโรนาดวงอาทิตย์โรค ซึม เศร้า รักษา หาย ไหม

เมื่อทีมล่าดวงอาทิตย์ตามรอยปรากฏการณ์สุริยุปราคาไปทั่วโลกมากว่าทศวรรษเพื่อศึกษาชั้นโคโรนา พบสิ่งคาดไม่ถึง ลมสุริยะที่ถูกปล่อยออกมาในชั้นโคโรนากลับรักษาอุณหภูมิได้เกือบคงที่แทบไม่มีการเปลี่ยนแปลง ก่อข้อมูลเชิงลึกเป็นความหวังที่อาจทำให้เข้าใจความลึกลับของพระอาทิตย์ได้

เพจ NARIT สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ โพสต์ผ่านเฟซบุ๊กระบุ กลุ่มนักวิทยาศาสตร์ที่ศึกษาเกี่ยวกับดวงอาทิตย์ รู้จักกันในชื่อ “Solar Wind Sherpas” นำโดย Shadia Habbal เดินทางไปทั่วโลก เพื่อสังเกตการณ์สุริยุปราคาเต็มดวงและบันทึกภาพ ภาพเหล่านั้นได้เปิดเผยการค้นพบที่น่าประหลาดใจเกี่ยวกับลมสุริยะและบรรยากาศชั้นนอกที่เบาบางของดวงอาทิตย์ที่เรียกว่า #ชั้นโคโรนา (Corona) ซึ่งจะมองเห็นได้อย่างชัดเจนก็ต่อเมื่อเกิดปรากฏการณ์สุริยุปราคาเต็มดวงเท่านั้น

จากการตามสังเกตปรากฏการณ์สุริยุปราคามาอย่างยาวนานกว่าทศวรรษในทั่วทุกมุมโลก กลุ่มนักวิทยาศาสตร์สังเกตเห็นว่าชั้นโคโรนาของดวงอาทิตย์มีการรักษาอุณหภูมิค่อนข้างคงที่ แม้ว่าพฤติกรรมของดวงอาทิตย์จะเปลี่ยนแปลงทุก ๆ 11 ปี หรือที่เรียกว่า วัฏจักรสุริยะ (Solar Cycle) รวมถึงลมสุริยะที่ปลดปล่อยออกมาจากชั้นโคโรนาไปทั่วทั้งระบบสุริยะนั้นก็มีอุณหภูมิเดียวกัน

Shadia Habbal กล่าวว่า “การที่อุณหภูมิ ณ แหล่งกำเนิดลมสุริยะในชั้นโคโรนานั้นเกือบจะคงที่ตลอดช่วงวัฏจักรสุริยะ เป็นสิ่งที่คาดไม่ถึง ทั้งที่โครงสร้างของชั้นโคโรนาได้รับอิทธิพลจากการเปลี่ยนแปลงของพลาสมาแม่เหล็ก ซึ่งแตกต่างกันอย่างมากตลอดช่วงของวัฏจักรสุริยะ”

ผลงานวิจัยครั้งนี้ตีพิมพ์ใน Astrophysical Journal Letters ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์มีความเข้าใจลมสุริยะมากขึ้น ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของการเปลี่ยนแปลงสภาพอวกาศ (Space Weather) ที่ส่งผลกระทบต่ออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์บนดาวเทียมและภารกิจของนักบินอวกาศโดยตรง

#ปรากฏการณ์สุริยุปราคาเต็มดวง เป็นหนึ่งในเครื่องมือที่นักวิทยาศาสตร์ใช้ศึกษาเอกภพมาเป็นเวลามากกว่าหนึ่งศตวรรษแล้ว ทั้งการใช้อธิบายโครงสร้างของดวงอาทิตย์ ใช้พิสูจน์ทฤษฎีสัมพัทธภาพทั่วไป ตลอดจนใช้ค้นพบธาตุฮีเลียมเป็นครั้งแรก แม้ว่าในปัจจุบันจะมีเครื่องมือที่เรียกว่า “โคโรนากราฟ (Coronagraphs)” ที่สามารถบังแสงจากดวงอาทิตย์เพื่อจำลองการเกิดสุริยุปราคาได้ แต่ก็ยังไม่สามารถศึกษาชั้นโคโรนาได้ดีเท่ากับขณะที่เกิดสุริยุปราคาเต็มดวง นักดาราศาสตร์จึงจำเป็นต้องเดินทางไปทั่วโลก เพื่อศึกษาชั้นโคโรนาจากปรากฏการณ์สุริยุปราคาเต็มดวงที่จะเกิดขึ้นทุก ๆ 12 – 18 เดือน

ทีม Solar Wind Sherpas เดินทางไปออสเตรเลีย ลิเบีย มองโกเลีย สหรัฐอเมริกา และสถานที่อื่นๆ เพื่อรวบรวมภาพความละเอียดสูงของปรากฏการณ์สุริยุปราคาเต็มดวง เป็นระยะเวลากว่า 14 ปี โดยใช้กล้องที่มีแผ่นกรองแสงชนิดพิเศษ เพื่อช่วยวัดอุณหภูมิของอนุภาคจากส่วนในสุดของชั้นโคโรนาที่เป็นแหล่งกำเนิดของลมสุริยะ

ทีมนักวิจัยศึกษาไอออนของเหล็กในชั้นโคโรนาเพื่อระบุอุณหภูมิของสสารบริเวณดังกล่าวโดยใช้แผ่นกรองแสงพิเศษ ดังเช่นภาพประกอบบทความนี้ ถ่ายที่เมืองมิตเชลล์ รัฐโอเรกอน สหรัฐฯ เมื่อวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2560 บริเวณที่เปล่งแสงสีแดงออกมามีอุณหภูมิสูงประมาณ 1,000,000 เคลวิน และบริเวณที่เปล่งแสงสีเขียวมีอุณหภูมิที่ประมาณ 2,000,000 เคลวิน

ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่า ตลอดช่วงของวัฏจักรสุริยะ อนุภาคที่มีอุณหภูมิที่เป็นองค์ประกอบหลักของลมสุริยะนั้น แทบจะไม่เปลี่ยนแปลงอุณหภูมิเลย แต่อัตราเร็วลมสุริยะกลับเปลี่ยนแปลงตั้งแต่ 297 ไปจนถึง 700 กิโลเมตรต่อวินาที ส่วนอนุภาคและสสารที่มีอุณหภูมิสูงจะมีอุณหภูมิแตกต่างกันไปตามช่วงของวัฏจักรสุริยะ

สิ่งนี้บ่งชี้ว่า วัฏจักรสุริยะอาจไม่ใช่ปัจจัยหลักที่ทำให้ชั้นโคโรนาและลมสุริยะมีอุณหภูมิสูง และยังแสดงให้เห็นอีกว่า ลมสุริยะที่ส่วนใหญ่มาจากแหล่งกำเนิดที่มีอุณหภูมิคงที่ แต่กลับมีอัตราเร็วที่แตกต่างกันอย่างมาก จึงเกิดประเด็นที่น่าสนใจขึ้นใหม่ คือ “กระบวนการใดที่ทำให้อุณหภูมิของแหล่งกำเนิดลมสุริยะมีค่าคงที่ ?”

ทีมงานยังได้เปรียบเทียบข้อมูลของสุริยุปราคาเต็มดวงกับการวัดของยาน Advanced Composition Explorer (AEC) ของ NASA พบว่าอัตราเร็วของอนุภาคลมสุริยะมีความสัมพันธ์กับไอออนของธาตุเหล็ก รวมถึงการเกิดพวยแก๊ส (prominences) อาจส่งผลต่อคุณสมบัติบางอย่างของลมสุริยะและการปลดปล่อยมวลของดวงอาทิตย์ในชั้นโคโรนา (CME)

แม้ว่าทีมงานจะยังไม่ทราบกระบวนการใดที่ทำให้ต้นกำเนิดของลมสุริยะมีอุณหภูมิคงที่ เบื้องต้นคาดว่าความหนาแน่นของแหล่งกำเนิดดังกล่าวอาจส่งผลต่ออัตราเร็วของลมสุริยะ กล่าวคือ อนุภาคที่เคลื่อนที่ได้ช้ากว่าจะมาจากบริเวณที่มีความหนาแน่นสูง เนื่องจากพลังงานจะถูกกระจายระหว่างอนุภาคทั้งหมดในบริเวณนั้น ขณะที่พื้นที่ที่มีความหนาแน่นต่ำ จึงมีพลังงานสำหรับแต่ละอนุภาคมากกว่า

การค้นพบใหม่นี้ให้ข้อมูลเชิงลึกใหม่เกี่ยวกับคุณสมบัติของลมสุริยะ ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของสภาพอวกาศ ที่อาจส่งผลกระทบต่อดาวเทียมสื่อสารในอวกาศ และอุปกรณ์สังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ นอกจากนี้ อาจช่วยให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจถึงความลึกลับของดวงอาทิตย์ในเรื่องที่ว่า “บรรยากาศชั้นโคโรนาของดวงอาทิตย์มีอุณหภูมิสูงนับล้านองศาเซลเซียสได้อย่างไร?” จากนี้ไป ทีมงานวางแผนที่จะเดินทางต่อไปทั่วโลกเพื่อสังเกตสุริยุปราคาเต็มดวง และหวังว่าความพยายามของพวกเขาจะไขข้อกระจ่างเกี่ยวกับความลึกลับของดวงอาทิตย์ที่มีมาอย่างยาวนานในที่สุด

เรียบเรียง: ธราดล ชูแก้ว – เจ้าหน้าที่สารสนเทศดาราศาสตร์ สดร.
อ้างอิง : https://www.nasa.gov/…/total-solar-eclipses-shine-light…”

โรค ซึม เศร้า รักษา หาย ไหม ล่าสุริยคราสเต็มดวงไขปริศนาลึกลับ!ลมสุริยะ-ชั้นโคโรนาดวงอาทิตย์

เกี่ยวกับผู้เขียน: aphelon

บทความยอดนิยม